بیماری تیروئید چشمی یا چشم گریوز، یک بیماری خودایمنی نادر است که اغلب به عنوان عارضهای از اختلالات تیروئید شناخته میشود. در این بیماری، سیستم ایمنی بدن به اشتباه به بافتهای اطراف چشم حمله میکند، که منجر به التهاب و تورم در آن مناطق میشود. این وضعیت میتواند باعث تغییر شکل و بزرگتر شدن چشمان شخص، مشکلات بینایی و زیبایی منجر شود. در ادامه قدم به قدم از شروع علائم و علت بروز این بیماری تا مراجعه به پزشک و درمان آن صحبت خواهیم کرد.
تیروئید چشمی چیست؟
✅ تیروئید چشمی یا گریوز، یک بیماری خودایمنی است که در آن سیستم ایمنی بدن به طور نادرست به بافتهای اطراف چشم، مانند ماهیچهها و بافت چربی حمله میکند. این حملات باعث التهاب و تورم در این مناطق میشوند که در نتیجه، چشمان فرد بیشتر از حد معمول بزرگ میشود و ممکن است شکل ظاهری آنها تغییر کند. تیروئید چشمی معمولاً در افرادی که به بیماریهای تیروئیدی مبتلا هستند مانند هیپوتیروئیدیسم یا هیپرتیروئیدیسم، دیده میشود.
این بیماری همچنین ممکن است باعث مشکلاتی مانند چشم خشکی، درد و تورم شود. بنابراین تشخیص و درمان زودهنگام آن بسیار اهمیت دارد. به طور کلی، مدیریت بیماری تیروئید چشمی اغلب نیازمند همکاری بین چندین متخصص است. از جمله اندوکرینولوژی( غده درون ریز) و متخصص چشم.
برای دریافت مشاوره رایگان تیروئید چشمی فرم زیر را پر کنید.
علت بروز تیروئید چشمی
- سابقه استعمال دخانیات: مصرف سیگار میتواند خطر ابتلا به تیروئید چشمی را افزایش دهد و حتی به بروز موارد شدیدتر این بیماری منجر شود. مصرف سیگار ممکن است به دلیل اثرات آن بر روی سیستم ایمنی و التهابات بافتی، تأثیرگذار باشد.
- جنسیت: زنان بیشتر از مردان در معرض ابتلا به این بیماری هستند. این تفاوت جنسیتی ممکن است به دلیل تفاوتهای هورمونی و بیولوژیکی باشد.
- سن: افراد میانسال به دلیل افزایش احتمال بروز بیماریهای تیروئیدی و خودایمنی بیشتر در معرض ابتلا به این بیماری هستند.
- پرکاری تیروئید: هرچند ابتلا به عارضه گریوز لزوماً به دلیل تیروئید نیست، اما بسیاری از بیماران تیروئیدی، از جمله هیپوتیروئیدیسم و هیپرتیروئیدیسم، ممکن است به هر دو عارضه دچار شوند. این ارتباط نشان میدهد که تغییرات در فعالیت تیروئید میتواند بر روی بروز این بیماری تأثیرگذار باشد.
✔ شناخت عوامل خطرزا میتواند به پیشگیری، تشخیص زودرس و مدیریت بهتر بیماری تیروئید چشمی کمک کند.
علائم بیماری تیروئید چشمی
علائمی که در ادامه مطلب ذکر خواهیم کرد، در فازهای حاد بیماری ظاهر میشوند. بنابراین، افرادی که به بیماریهای تیروئیدی مبتلا هستند باید تحت نظارت متخصص چشم برای شناسایی و پیشگیری از این علائم قرار گیرند. استفاده از سیگار، استرس، مصرف نمک بیش از حد و عدم استفاده از عینک آفتابی نیز میتوانند عوامل خطرزا برای بروز این بیماری باشند. از این رو، تغییر در سبک زندگی و مراقبتهای منظم میتواند به پیشگیری از بروز و تشدید این بیماری کمک کند. علائم تیروئید چشمی عبارتند از :
سوزش یا احساس ناراحتی در چشمها |
خشکی چشم |
ورم یا پف کردن پلکها |
قرمز شدن قسمت سفید رنگ چشم (ملتحمه) |
احساس درد یک یا هر دو چشم |
ارتباط غده تیروئید با چشم
در بیماری چشم گریوز، سیستم ایمنی بدن به اشتباه به بافتهای داخل و اطراف چشم حمله میکند و با ترشح آنتیبادیها به چربی، ماهیچه و بافتهای دیگر داخل چشم، آسیب میزند. این اتفاق ممکن است به دلیل وجود پروتئینهای مشترک در حفره چشم و غده تیروئید باشد، که سیستم ایمنی به اشتباه به آنها حمله میکند. غده تیروئید که یک غده پروانهایشکل در جلوی گردن است، نقش مهمی در تنظیم فعالیت بدن دارد.
◀ اختلالات غده تیروئید از جمله پرکاری تیروئید، با بیماری چشم گریوز مرتبط است. اگر شما دچار بیماری تیروئید هستید، به ویژه پرکاری تیروئید، باید به دنبال علائم مشکوک مرتبط با چشمهایتان بوده و سطح هورمونهای تیروئیدی خود را با استفاده از آزمایشات مختلف و داروهای مورد نیاز که توسط پزشک تجویز میشوند، کنترل کنید.
چرا کلینیک چشم دکتر وحید بیگی در ماهشهر؟!
پیشرفتهترین تجهیزات جراحی
بیش از 2500 جراحی چشم موفق
رضایتمندی بیماران
جدیدترین متدهای درمان
بیرونزدگی چشم از حدقه
در بیماری تیروئید چشمی، یکی از علائم مهم میتواند بیرونزدگی چشم از حدقه باشد که باعث افزایش حجم و بروز قدامیتر شدن یا بیرون آمدن کره چشم از حدقه میشود. این وضعیت میتواند در یک یا هر دو چشم رخ دهد. اگر این عارضه به درستی درمان نشود، ممکن است به مشکلات چشمی دیگری منجر شود، از جمله:
✔ خشکی قرنیه: بیرونزدگی چشم میتواند باعث تغییر در نحوه توزیع اشک و تخلیه آن شود که در نهایت منجر به خشکی قرنیه و ایجاد علائمی مانند سوزش، درد، و خارش در چشم میشود.
✔ التهاب ملتحمه: بیماران با بیرونزدگی چشم ممکن است به التهاب ملتحمه مبتلا شوند. این التهاب میتواند باعث قرمزی، سفیدی، تورم و احساس ناراحتی در چشم شود و در صورت عدم درمان توسط متخصص چشم ممکن است منجر به عوارض جدیتری شود.
تشخیص بیماری تیروئید چشمی
تشخیص بیماری چشمی گریوز بر اساس علائم، شرح حال دقیق بیمار، ارزیابی بالینی و انجام آزمایشات تخصصی انجام میشود. علائم خاصی که در بیماران مبتلا به تیروئید چشمی ظاهر میشود، معمولاً قابل تشخیص و پس از معاینه فیزیکی دقیق توسط پزشک تأیید میشود.
افراد مشکوک به بیماری چشمی گریوز باید تحت معاینه چشم قرار گیرند. این معاینه ممکن است شامل اندازهگیری درجه برونزدگی چشم با استفاده از دستگاهی به نام اگزوفتالمومتر باشد. این دستگاه به چشمپزشک کمک میکند تا میزان برونزدگی یا برآمدگی چشمها را اندازهگیری کند. درضمن، سایر معاینات ممکن است شامل بررسی افزایش حجم عضلات چشمی، تحلیل عروقی چشمی و انجام آزمایشات خونی و تصویربرداری مغزی برای ارزیابی دقیقتر بیماری باشد. همواره توصیه میشود که در صورت داشتن هرگونه علامت یا عارضه مشکوک در چشمها، به چشمپزشک مراجعه کرده و معاینه و درمان لازم را دریافت کنید.
درمان بیماری چشمی گریوز
مراحل درمانی برای بیماران مبتلا به تیروئید چشمی عبارتاند از:
اولین و مهمترین قدم در درمان بیماران با تیروئید چشمی، کنترل دقیق بیماری تیروئید است. درمان مناسب برای کنترل هورمونهای تیروئید، کاهش عوارض و مشکلات ناشی از افزایش یا کاهش فعالیت تیروئیدی، و بهبود وضعیت عمومی بیمار بسیار حیاتی است.
بیمارانی که با علائم ذکر شده مواجه شدهاند، باید برای معاینه بالینی به چشمپزشک مراجعه کنند. این معاینه شامل بررسی دقیق وضعیت چشمی و تعیین شدت علائم است.
پس از ارزیابی وضعیت بیمار، تیم درمانی که شامل متخصص غدد و چشمپزشک است، بهترین روش درمانی را برای بیمار تعیین میکند. این شامل تجویز داروها، درمانهای ضد التهابی، یا استفاده از روشهای دیگر مانند رادیوتراپی میشود.
در موارد شدید و غیرقابل کنترل با درمانهای دارویی، جراحی ممکن است لازم باشد. در فاز غیرفعال تیروئید چشمی، جراحی با هدف به حداقل رساندن مشکلات وارد عمل میشود. این جراحی تصحیح بیرونزدگی چشم، رفع خشکی چشم یا رفع تنش در پلکها میشود.
با توجه به نیازهای هر بیمار و شدت علائم، روشهای درمانی متفاوتی ممکن است مورد استفاده قرار بگیرد. در هر صورت، همکاری با تیم درمانی متخصص و رعایت دقیق توصیههای پزشک میتواند بهبود وضعیت بیمار را تسریع کند.
کلام نهایی
مراجعه به پزشک در صورت بروز علائم تیروئید چشمی امری حیاتی و پراهمیت است. این بیماری میتواند به علائم مزمن و جدی در چشمها منجر شود. از آنجایی که درمان و مدیریت صحیح این بیماری نیازمند ترکیب درستی از دارو، مداخلات جراحی و پیگیریهای دقیق است، تشخیص زودهنگام و شروع درمان توسط پزشک امری ضروری است. به علاوه، مراجعه به چشم پزشک به معنای پیشگیری از تشدید بیشتر علائم، جلوگیری از ایجاد مشکلات جدیتر و ارائه راهکارهای مناسب برای تسریع در روند بهبود بیمار است.